Hawaii ligt midden in de noordelijke Stille Oceaan, ongeveer 3.800 kilometer ten zuidwesten van het vasteland van de Verenigde Staten. De eilandengroep is sinds 1959 de vijftigste staat van de VS, maar geografisch hoort Hawaii niet bij Noord-Amerika. Het is een archipel van vulkanische eilanden in Polynesië, ver van elk continent. In dit artikel lees je waar Hawaii precies ligt, welke eilanden erbij horen, hoe ver het van Nederland is en wat die afgelegen ligging betekent voor je reis.
Waar ligt Hawaii op de kaart?
Zoek je Hawaii op een wereldkaart, kijk dan naar het midden van de Stille Oceaan, net onder de Kreeftskeerkring. De bewoonde eilanden liggen ruwweg tussen 19 en 22 graden noorderbreedte en tussen 155 en 160 graden westerlengte (Wikipedia). Daarmee liggen ze op ongeveer dezelfde breedtegraad als Mexico-Stad en het zuiden van de Sahara.
De dichtstbijzijnde grote landmassa is Noord-Amerika. Tussen Honolulu en de kust van Californië ligt zo’n 3.800 tot 4.000 kilometer open zee. Naar Japan is het ruim 6.000 kilometer en naar Australië meer dan 8.000 kilometer (Encyclopaedia Britannica). Hawaii is daardoor een van de meest afgelegen bewoonde eilandengroepen ter wereld.
Die ligging zie je terug in de geschiedenis. Polynesische zeevaarders bereikten de eilanden met dubbele kano’s, honderden jaren voordat Europeanen er kwamen. De Britse ontdekkingsreiziger James Cook landde in 1778 als eerste Europeaan op Kauai.
Hoort Hawaii bij Amerika?
Ja en nee. Staatkundig is Hawaii een staat van de Verenigde Staten. Het werd in 1898 door de VS geannexeerd, was daarna een territorium en werd op 21 augustus 1959 officieel de 50e staat (Wikipedia). Je betaalt er met dollars, de wetten van de VS gelden er en voor een vakantie heb je als Nederlander een ESTA nodig, net als voor New York of Florida.
Geografisch is het een ander verhaal. Hawaii ligt niet op het Noord-Amerikaanse continent en ook niet op de Noord-Amerikaanse plaat. De eilanden liggen midden op de Pacifische plaat. Cultureel hoort Hawaii bij Polynesië, net als Tahiti, Samoa en Nieuw-Zeeland. Het Hawaiiaans is naast het Engels een officiële taal van de staat. Wil je weten of Hawaii een eigen land is, dan is het antwoord dus nee: het is een Amerikaanse staat op grote afstand van de rest van het land.
Welke eilanden horen bij Hawaii?
De archipel bestaat uit meer dan honderd eilanden, atollen en rotsen, verspreid over ruim 2.400 kilometer. Het grootste deel daarvan is onbewoond en ligt in het noordwesten, in het beschermde zeegebied Papahānaumokuākea. Voor reizigers gaat het om acht hoofdeilanden in het zuidoosten (Wikipedia):
| Eiland | Bijnaam | Bijzonderheid |
|---|---|---|
| Hawaii | Big Island | grootste eiland, actieve vulkanen Kīlauea en Mauna Loa |
| Maui | Valley Isle | Haleakalā en de Road to Hana |
| Oahu | Gathering Place | hoofdstad Honolulu, Waikiki en Pearl Harbor |
| Kauai | Garden Isle | Nā Pali-kust en Waimea Canyon |
| Molokai | Friendly Isle | rustig, weinig toerisme |
| Lanai | Pineapple Isle | klein, vroeger een ananasplantage |
| Niihau | Forbidden Isle | privé-eiland, niet vrij te bezoeken |
| Kahoolawe | geen | onbewoond, beschermd gebied |
Het eiland Hawaii, de Big Island, is groter dan alle andere eilanden samen. Toch woont het grootste deel van de bevolking op Oahu, waar Honolulu ligt. Honolulu is ook de hoofdstad van de staat en de plek waar de meeste internationale vluchten landen. Wil je weten hoe groot de eilanden zijn in vergelijking met ons land, lees dan hoe groot Hawaii is ten opzichte van Nederland.
Hoe zijn de eilanden ontstaan?
De Hawaiiaanse eilanden zijn vulkanen. Ze ontstaan boven een zogeheten hotspot: een plek in de aardmantel waar heet gesteente opstijgt en door de aardkorst heen breekt. De Pacifische plaat schuift langzaam naar het noordwesten over die hotspot heen. Elke keer ontstaat er een nieuwe vulkaan, die na verloop van tijd wordt meegenomen en dooft (U.S. Geological Survey).
Daarom is Kauai in het noordwesten het oudste en meest begroeide hoofdeiland, met diepe kloven en kliffen. De Big Island in het zuidoosten is het jongste eiland en groeit nog steeds. Kīlauea is een van de actiefste vulkanen ter wereld en Mauna Loa barstte in 2022 nog uit. Ten zuidoosten van de Big Island groeit onder water al een volgende vulkaan, Kamaʻehu (vroeger Lōʻihi genoemd).
Mauna Kea op de Big Island is gemeten vanaf de zeebodem de hoogste berg ter wereld. Boven zeeniveau is hij 4.207 meter hoog, maar het grootste deel van de berg ligt onder water.
Hoe ver is Hawaii van Nederland?
Hawaii ligt aan de andere kant van de wereld. In een rechte lijn is de afstand van Amsterdam naar Honolulu ongeveer 11.000 kilometer. Er zijn geen rechtstreekse vluchten vanuit Nederland. Je vliegt meestal via de westkust van de VS, bijvoorbeeld via Los Angeles, San Francisco of Seattle, of via een stad als Vancouver. Reken op een totale reistijd van ongeveer 17 tot 22 uur, afhankelijk van de overstap.
Veel reizigers combineren Hawaii daarom met een reis door het westen van Amerika. Een paar dagen in Californië voor of na de eilanden helpt ook tegen de jetlag. Inspiratie voor zo’n route vind je in onze artikelen over Amerika en over duiken op Hawaii.
Tijdsverschil met Nederland
Hawaii heeft een eigen tijdzone, Hawaii-Aleutian Standard Time (UTC-10). Hawaii gebruikt geen zomertijd. Het tijdsverschil met Nederland is daardoor 11 uur in de Nederlandse wintertijd en 12 uur in de Nederlandse zomertijd (timeanddate.com). Is het in Amsterdam 20:00 uur in november, dan is het in Honolulu 09:00 uur ’s ochtends.
Wat betekent de ligging voor het klimaat?
Omdat Hawaii in de tropen ligt, is het er het hele jaar warm. Aan de kust schommelt de temperatuur overdag meestal tussen 25 en 31 graden. Er zijn grofweg twee seizoenen: een droger zomerseizoen van ongeveer mei tot oktober en een natter winterseizoen van november tot april (National Weather Service).
De passaatwind uit het noordoosten bepaalt het weer per eiland. De noordoostkant van elk eiland, de windzijde, krijgt veel regen en is groen. De zuidwestkant, de lijzijde, is droger en zonniger. Daarom liggen de meeste stranden en resorts aan de zuid- en westkant, zoals Waikiki op Oahu, Kaanapali op Maui en Kona op de Big Island. Op de top van Mauna Kea kan het in de winter zelfs sneeuwen.
Hawaii ligt ook in een gebied waar tsunami’s en orkanen kunnen voorkomen. Het orkaanseizoen in de centrale Stille Oceaan loopt van juni tot en met november. Grote orkanen die de eilanden direct raken zijn zeldzaam, maar het is goed om de waarschuwingen van de autoriteiten te volgen als je er bent.
Hoe kom je van eiland naar eiland?
Tussen de eilanden is geen vaste veerdienst voor de meeste routes. Je reist vooral met binnenlandse vluchten, bijvoorbeeld van Hawaiian Airlines of Southwest. De vluchten tussen de eilanden duren meestal 30 tot 50 minuten. Alleen tussen Maui en Lanai vaart een passagiersveerboot.
Op de eilanden zelf is een huurauto vaak de handigste keuze, zeker op Maui, Kauai en de Big Island. Op Oahu kun je in en rond Honolulu ook met de bus, TheBus. Wil je meerdere eilanden zien, plan dan twee of drie eilanden in twee weken. Zo heb je genoeg tijd per eiland en ben je niet alleen aan het vliegen.
Korte geschiedenis: van Polynesisch koninkrijk tot Amerikaanse staat
De eerste bewoners van Hawaii waren Polynesiërs die met dubbele kano’s duizenden kilometers over open zee voeren. Ze kwamen waarschijnlijk tussen de 10e en 13e eeuw aan, vanaf de Marquesaseilanden en later vanaf Tahiti. Ze navigeerden op de sterren, de golven en het gedrag van vogels. Een prestatie die je pas goed begrijpt als je ziet hoe afgelegen de eilanden liggen.
De eerste Europeaan die Hawaii bereikte was de Britse ontdekkingsreiziger James Cook, in 1778. Hij noemde de eilanden de Sandwicheilanden. Een jaar later kwam hij om het leven bij een conflict op het Grote Eiland. Rond 1810 bracht koning Kamehameha I alle eilanden onder één bewind, en zo ontstond het Koninkrijk Hawaii.
In de 19e eeuw kwamen er missionarissen, walvisvaarders en planters naar de eilanden. Suikerplantages groeiden uit tot een grote industrie, en arbeiders uit China, Japan, de Filipijnen en Portugal kwamen naar Hawaii. Dat verklaart de gemengde bevolking en keuken van vandaag. In 1893 werd koningin Liliʻuokalani afgezet door een groep Amerikaanse zakenlieden, gesteund door Amerikaanse mariniers. In 1898 annexeerden de Verenigde Staten Hawaii, en in 1900 werd het een officieel territorium (Wikipedia).
Op 7 december 1941 viel Japan de Amerikaanse marinebasis Pearl Harbor op Oʻahu aan, waarna de VS deelnamen aan de Tweede Wereldoorlog. Op 21 augustus 1959 werd Hawaii de vijftigste staat. Pearl Harbor is nu een van de meest bezochte plekken van de eilanden.
Wat kun je doen op de verschillende eilanden?
Elk eiland heeft een eigen karakter. Veel reizigers combineren twee of drie eilanden in een reis van twee tot drie weken.
Oʻahu: stad, strand en geschiedenis
Op Oʻahu ligt de hoofdstad Honolulu met het bekende strand van Waikīkī. Je bezoekt er Pearl Harbor, beklimt de vulkaankrater Diamond Head en kijkt in de winter naar de enorme golven aan de North Shore. Het is het drukste eiland, met de meeste hotels en restaurants.
Maui: natuur en walvissen
Maui staat bekend om de Road to Hana, een kronkelende kustweg langs watervallen en regenwoud. Bij zonsopkomst rijd je naar de top van de vulkaan Haleakalā, op ruim 3.000 meter hoogte. Van december tot april zie je bultruggen voor de kust.
Hawaiʻi (Grote Eiland): actieve vulkanen
Op het Grote Eiland ligt Hawaiʻi Volcanoes National Park, met de actieve vulkaan Kīlauea. Je vindt er zwarte en zelfs groene stranden, koffieplantages in Kona en de berg Mauna Kea, waar sterrenwachten staan. Het eiland is groter dan alle andere eilanden samen.
Kauaʻi: het tuineiland
Kauaʻi is het oudste en groenste van de grote eilanden. Hoogtepunten zijn de Nā Pali-kust met steile groene kliffen en de Waimea Canyon, ook wel de Grand Canyon van de Stille Oceaan genoemd. Het eiland is rustiger en ideaal voor wandelaars.
Houd je van onderwaterleven, lees dan ook ons artikel over duiken op Hawaii.
Beste reistijd voor Hawaii
Door de ligging in de tropen is het op Hawaii het hele jaar warm, met temperaturen aan de kust van ongeveer 24 tot 31 graden. Er zijn twee seizoenen: een droger seizoen van april tot oktober en een natter seizoen van november tot maart. De beste periodes om te gaan zijn april, mei, september en oktober. Dan is het weer goed, zijn er minder toeristen en zijn vluchten en hotels vaak goedkoper. Rond Kerst en in de zomervakantie is het druk en duur.
Let op het verschil tussen de kanten van de eilanden. De noordoostkant, de windward-kant, vangt de passaatwinden en krijgt veel meer regen. De zuidwestkant, de leeward-kant, is droger en zonniger. Daarom liggen de grote badplaatsen vaak aan die kant.
Taal en cultuur
Hawaii heeft twee officiële talen: Engels en Hawaiiaans. Het Hawaiiaans is een Polynesische taal met maar dertien letters. Je ziet vaak de ʻokina, een apostrof die een korte stop aangeeft, zoals in Oʻahu en Hawaiʻi. Woorden als aloha (hallo, liefde), mahalo (dank je) en ohana (familie) hoor je overal.
De Hawaiiaanse cultuur leeft nog sterk. Denk aan de hula-dans, de lei, een bloemenkrans die je als welkom krijgt, en de luau, een feest met traditioneel eten en dans. Op de eilanden eet je poke, rauwe gemarineerde vis, en loco moco, rijst met een hamburger, ei en jus.
Wat kost een reis naar Hawaii?
Hawaii is een dure bestemming. Omdat bijna alles per schip of vliegtuig moet worden aangevoerd, zijn boodschappen, restaurants en hotels duurder dan op het Amerikaanse vasteland. Reken op flink hogere prijzen voor overnachtingen, vooral in Waikīkī en op Maui. Een huurauto is op de meeste eilanden nodig, behalve als je alleen in Honolulu blijft. Je bespaart door buiten het hoogseizoen te gaan, een appartement met keuken te nemen en lokale foodtrucks op te zoeken.
Hoeveel dagen heb je nodig?
Door de lange reis en het grote tijdsverschil is Hawaii geen bestemming voor een week. Reken op minimaal twee weken, zodat je na de jetlag nog genoeg tijd hebt. Met twee weken kun je goed twee eilanden combineren, bijvoorbeeld Oʻahu en Maui. Met drie weken voeg je het Grote Eiland of Kauaʻi toe. Veel reizigers combineren Hawaii ook met een rondreis langs de westkust van Amerika, met een tussenstop in Los Angeles of San Francisco om de reis op te knippen.
Reisdocumenten
Omdat Hawaii een Amerikaanse staat is, gelden dezelfde regels als voor de rest van de VS. Nederlanders en Belgen hebben een geldig paspoort en een goedgekeurde ESTA nodig voor een verblijf tot 90 dagen (U.S. Department of State). Vraag je ESTA ruim voor vertrek aan via de officiële website.
Veelgestelde vragen
In welke oceaan ligt Hawaii?
Hawaii ligt in de noordelijke Stille Oceaan, ongeveer in het midden tussen Noord-Amerika en Azië. Bron: Wikipedia.
Is Hawaii een land?
Nee. Hawaii is sinds 21 augustus 1959 de 50e staat van de Verenigde Staten. Geografisch en cultureel hoort het wel bij Polynesië. Bron: Wikipedia.
Wat is de hoofdstad van Hawaii?
Honolulu, op het eiland Oahu. Daar wonen de meeste inwoners en landen de meeste internationale vluchten. Bron: Encyclopaedia Britannica.
Hoeveel uur is het tijdsverschil tussen Nederland en Hawaii?
In de Nederlandse wintertijd 11 uur en in de zomertijd 12 uur. Hawaii gebruikt geen zomertijd. Bron: timeanddate.com.
Welke eilanden van Hawaii kun je bezoeken?
Oahu, Maui, de Big Island (Hawaii), Kauai, Molokai en Lanai. Niihau is een privé-eiland en Kahoolawe is onbewoond. Bron: Wikipedia.
Uitgelichte afbeelding: NASA via Wikimedia Commons (licentie: Public domain). Bron: File:ISS-38 Hawaiian Island chain.jpg.
